Аналітычная запіска праваабаронцаў аб умовах перавозкі, судовага разбіральніцтва і ўтрымання затрыманых удзельнікаў акцыі пратэсту 19 снежня

2011 2011-01-13T10:01:03+0200 1970-01-01T03:00:00+0300 be http://spring96.org/files/images/sources/autazak.jpg Праваабарончы цэнтр «ВЯСНА» Праваабарончы цэнтр «ВЯСНА»
Праваабарончы цэнтр «ВЯСНА»

Аналітычная запіска была падрыхтаваная на аснове дадзеных, атрыманых у перыяд з 03.01.2011г. па 05.01.2011г. уключна ад 73 чалавек, у тым ліку, з 61 анкеты, уласнаручна запоўненых апытаных, а таксама на аснове дадзеных, атрыманых у ходзе асабістага апытання 12 затрыманых.

1. Дзеянні супрацоўнікаў сіл бяспекі на плошчы і ў іншых раёнах г.Мінска
a. Большасць апытаных сведчылі пра ўжыванне гвалту з боку супрацоўнікаў АМАП у працэсе затрымання
b. Ужыванне спецсродкаў (дубінкі) у дачыненні да часткі апытаных удзельнікаў публічнага мерапрыемства

c. Частка апытаных былі выпадковымі мінакамі і не прымалі ўдзел у публічным мерапрыемстве


2. Ўмовы перавозкі затрыманых
a. Па сведчанні некалькіх апытаных, шчыльнасць запаўнення спец.транспорте МУС РБ - да 70 чалавек (пры колькасці пасадачных месцаў - каля 30)
b. Па сведчанні аднаго з апытаных, шчыльнасць запаўнення аўтобусаў (аналагічных маршрутным) склала 71 чалавек.
c. Па сведчанні большасці апытаных, затрыманым адмаўлялі ў адпраўленні натуральных патрэбаў (за выключэннем якія ўтрымліваліся ў адным з аўтазакаў)
d. Таксама амаль усе апытаныя сведчаць аб адмове ў прадастаўленні вады
e. Час дастаўлення складаў ад 2 да 3 гадзін


3. Умовы ўтрыманьня ў месцах дасудовага ўтрымання затрыманых
a. У ІЧУ на вул.Акрэсціна
i. Апытаныя затрыманыя ад 40 хвілін да 3 гадзін ўтрымоўваліся ў спец.транспарце
ii. Пасля вывядзення з спец.транспарта апытаныя ад 30 да 40 хвілін ўтрымліваліся на вуліцы
iii. Па сведчанні большасці апытаных, затрыманым адмаўлялі ў адпраўленні натуральных патрэбаў (за выключэннем якія ўтрымліваліся ў адной з адзінак спец.транспорта) на працягу перыяду да 9 гадзін.
iv. Па сведчанні усіх апытаных, ад 2 да 3 гадзін яны былі вымушаны стаяць у калідоры тварам да сцяны з рукамі за спіной, пасля чаго ім было дазволена сесці на падлогу.
v. Праз яшчэ мінімум два гадзіны затрыманых пачалі групамі адводзіць на афармленне, дзе яны сядзелі альбо ляжалі на падлозе, чакаючы афармлення, пры гэтым, па сведчанні некалькіх апытаных, супрацоўнікі АМАП, праходзячы міма, наносілі ўдары нагамі па ляжачых на падлозе затрыманых.
vi. Афармленне часткі затрыманых пачалося праз 12 гадзін з моманту затрымання (асноўная частка затрыманьняў, па сведчаннях апытаных, адбывалася ў інтэрвале з 22:00 да 02:00), пры гэтым увесь паказаны час апытаныя былі пазбаўленыя сну.
vii. Якая-небудзь ежа, а таксама вада затрыманым за адзінкавым выключэннем (зафіксаваныя два сведчанні аб тым, што пасля судовых працэсаў у адной з адзінак спец.транпарту супрацоўнікі АМАП па ўласнай ініцыятыве кармілі арыштаваных) не прадастаўлялася (упершыню была прадстаўленая праз 30 гадзін з моманту затрымання).
viii. У распараджэнні затрыманых была толькі вада з-пад крана ў санвузле, якая была прадастаўлена ў працягу 9 гадзін з моманту дастаўлення.
ix. Сваякам прадстаўнікі уладаў аб затрыманні не паведамлялі
b. У раённых УУС г.Мінска
i. Па сведчаннях апытаных, стаўленне з боку супрацоўнікаў РУУС, у цэлым, лепш, чым з боку супрацоўнікаў АМАП, хоць зафіксаваныя некалькі пасведчанняў аб нанясенні пабояў у Кастрычніцкім РУУСе.
ii. Пры гэтым некаторыя арыштаваныя сведчылі аб апытаннях студэнтаў, магчыма, супрацоўнікамі КДБ, з прымусам апытваных да зачытваньня падрыхтаванага тэксту на відэакамеру пад пагрозай адлічэння з ВНУ.
iii. У Кастрычніцкім РУУСе непаўналетняй затрыманай пагражалі ўтапленнем ва ўнітазе, збіццём, ігнараваліся просьбы затрыманай не паліць, адрасаваныя супрацоўнікам РУУС


4. Умовы транспарціроўкі ў суды, утрыманне ў судзе
a. Пры транспарціроўцы затрыманых у суд шчыльнасць запаўнення, па сведчанні згадвалі аб гэтым апытаных, відавочна перавышала дапушчальную (шэсць чалавек пры наяўнасці двух пасадачных месцаў)
b. У будынках судоў затрыманыя ўтрымліваліся да 8 чалавек у памяшканнях, разлічаных на двух-трох чалавек


5. Судовае разьбіральніцтва
a. Прадастаўленыя амаль ўсіх апытаных матэрыялы спраў аб адміністрацыйных правапарушэннях складаліся ў ідэнтычным ключы без уліку фактычных абставін затрыманьня.
b. Дзяржаўны адвакат не падаваўся у большасці выпадкаў, калі апытаныя затрыманыя прасілі аб яго ўдзеле ў працэсе, пры гэтым зафіксаваны адмова ў допуску адваката, нанятых сваякамі затрыманага
c. Сведкі абароны не дапытвалі па сведчаннях ўсіх апытаных.
d. Па словах усіх апытаных, працягласць судовых працэсаў не перавышала 10-15 хвілін, пры гэтым пазіцыя абароны паслядоўна не ўлічвалася
e. Парадак абскарджання судовых актаў тлумачыцца не заўсёды або не поўным аб'ёме (не заўсёды тлумачылася абавязак выплаты дзяржаўнай пошліны, ні разу не была прадастаўлена магчымасць яе аплаціць, не была растлумачана магчымасць хадайнічаць аб вызваленні ад яе выплаты).
f. Копіі судовых актаў, па сведчаннях пераважнай большасці апытаных, выдаваліся па заканчэнні тэрміну адміністрацыйнага арышту (г.зн. па заканчэнні тэрміну абскарджаньня), аднак у судзе Маскоўскага раёна г.Мінска копіі судовых актаў, як правіла, выдаваліся адразу пасля вынясення судовага рашэння.
g. У Жодзінскім ІЧУ паперу для складання скаргаў выдавалі на 4 дзень або па заканчэнні пяці дзён (тэрмін абскарджання складае пяць дзён з моманту абвяшчэння судовага акту), пры гэтым дзяржаўны адвакат для складання скаргаў не прадстаўляўся.
h. Ва ўсіх зафіксаваных выпадках (за выключэннем спраў аб адміністрацыйных правапарушэннях у дачыненні да грамадзян Расіі), калі скаргі на судовыя акты былі складзеныя, названыя скаргі па сутнасці разгледжаны не былі.


6. Дастаўленне ў ІЧУ
a. Па сведчанні некаторых апытаных, АМАП, дастаўлялі арыштаваных у ІЧУ Жодзіна, наносіў пабоі пры ўваходзе ў аўтазак, а таксама пры выхадзе з аўтазака
b. Па сведчанні аднаго з арыштаваных, ён стаў сведкам збіцця арыштаванага супрацоўнікамі АМАП з мэтай прымусу яго спяваць песню «Саня застанецца з намі»


7. Ўтрыманне пад вартай
a. Агульнае
i. Пітная вада не прадастаўлялася
ii. Нізкая якасць прадастаўленага харчавання, частка апытаных сведчылі аб нястраўнасцях сярод арыштаваных
iii. Кваліфікаваная медыцынская дапамога аказвалася не заўсёды
iv. пасцельныя прыналежнасці (матрац, коўдра, пасцельная бялізна) выдаваліся не заўсёды


b.ІЧУ Жодзіна
i. Па сведчанні ўсіх апытаных, тэмпература была прымальнай, але пры гэтым было душна
ii. туалетныя прыналежнасці не выдаваліся
iii. Па сведчаннях многіх апытаных, у камерах былі казуркі (прусы)
iv. На шпацыры выводзілі не ўсіх апытаных, а тых, каго выводзілі - раз у 2-3 сутак на 15-30 хвілін у дворык 5х4 метра альбо ў калідор
v. У Жодзіне лямпы дзённага святла, на ноч адключаліся, уключалася больш слабая лямпа напальвання
vi. Туалет у частцы камер уяўляў сабой ўнітаз з высокай перагародкай, у частцы - дзірку ў падлозе з нізкай перагародкай (не вышэй за 1 м)


d.ІЧУ РУУС Мінскага раёна
i. Па сведчаннях часткі апытаных, арыштаваныя першыя 3-4 дні ўтрымоўваліся ў халоднай, неотапливаемой камеры, вымушаныя былі спаць у верхняй вопратцы
ii. На ноч асвятленне не адключалася
iii. Па сведчанні аднаго з апытаных, прадстаўленая ежа была халоднай, першыя два дні сняданак не падаваўся і быў прадастаўлены толькі пасля заяваў пра галадоўку
iv. Прагулкі раз у дзень на 15 хвілін
v. Перадачы дастаўлялі не ў поўным аб'ёме, адмаўлялі ў перадачы прадуктаў харчавання
vi. Туалет уяўляў сабой дзірку ў падлозе з нізкай перагародкай


e. ІЧУ на вул. Акрэсціна
i. пасцельныя прыналежнасці выдаваліся не заўсёды, але нават у выпадку выдачы - толькі на 3-5 дзён
ii. На шпацыры не выводзілі
iii. Частка апытаных сведчаць аб утрыманні ў халоднай, неотапливаемой камеры

iv. Доступ у душ быў прадстаўлены толькі 1-2 разы (зафіксавана таксама пасведчанне аб прадастаўленні доступу ў душ толькі пасля калектыўнай скаргі), аднаму з апытаных-толькі на 8-9 суткі

v. Ежу ў перадачах прымалі не заўсёды і толькі не раней 25.12.2010г.


f.Прыемнік-размеркавальнік для непаўнагадовых
i Затрыманыя ўтрымлівалася да вечара 20.12.2010г. у халодным, неотапліваемым памяшканні
ii. пасцельныя прыналежнасці не выдаваліся, затрыманая была вымушаная спаць на падлозе
iii. Доступ у душ не ппрадстаўляўся
iv. Затрыманай было адмоўлена ў прадастаўленні гігіенічных прылад
v. Сваякі затрыманай не інфармаваліся


Высновы з прааналізаванай інфармацыі
1. У дачыненні да большай часткі апытаных у той ці іншай форме ўжываўся гвалт;
2. Ўмовы перавозкі і ўтрымання пад вартай усіх апытаных затрыманых альбо арыштаваных характарызуюцца як бесчалавечнае і прыніжаючыя чалавечую годнасць;
3. Судовыя працэсы ў дачыненні да ўсіх апытаных затрыманых не адпавядалі крытэрам справядлівага судовага разбіральніцтва і характарызуюцца відавочна абвінаваўчым ухілам.

 

Апошнія навіны

слухаць Радыё рацыя Міжнародная федэрацыя правоў чалавека Беларуская Інтэрнэт-Бібліятэка КАМУНІКАТ Грамадзкі вэб-архіў ВЫТОКІ Антидискриминационный центр АДЦ 'Мемориал' Prava-BY.info Беларускі Праўны Партал Межрегиональная правозащитная группа - Воронеж/Черноземье
Московская Хельсинкская группа
Молодежное Правозащитное Движение
amnesty international